مهرداد سه شنبه 28 اردیبهشت 1389 11:38 ب.ظ نظرات ()
سمنان - شهر ما شهری قدیمی است، این را می شود از کوچه های خاکی، بازار ، مسجد ، ارگ و آئین های سنتی مردمش فهمید. چکیده همه روزها و سال های گذشته سمنان را در یک گرمابه قدیمی جمع کرده اند گرمابه ای که اسمش "پهنه" است.
این گرمابه که در گوشه شمال غربی تکیه پهنه سمنان ، بین مسجد جامع و مسجد امام خمینی و بارگاه امامزاده یحیی (ع ) قرار گرفته ، در سال 856 هجری قمری، در زمان سلطنت ابوالقاسم بابرخان ، پادشاه تیموری و به دستور وزیر وی، خواجه غیاث‌الدین بهرام سمنانی ساخته شد.
این حمام در سال 1312 هجری قمری در زمان سلطنت مظفرالدین شاه و به دستور حاج ملا علی حکیم الهی دانشمند معروف سمنانی، تعمیر و تجدید بنا شد .
یکی از قسمتهای جالب توجه این حمام، سر در زیبا و کاشیکاری شده آن است ودر بالای در ورودی اشعاری به خط نستعلیق خوانا و استادانه نوشته شده است
در بالاى در ورودى، علاوه بر هشت قطعه کاشى لاجوردى اشعارى به خط نستعلیق خوانا و استادانه نوشته شده است. شاعر این اشعار مرحوم اسدا... منتخب‌السادات است.
محمد حسن خان صنیع الدوله از مورخان دوره قاجاریه از این حمام دیدن کرد و متن کتیبه سر در حمام را در کتاب " مطلع الشمس" آورده است.
حمام پهنه دارای رختکن یا سربینه است که به وسیله یک هشتى کوچک به گرمخانه و خزانه متصل مى‌شود، در طرفین در ورودى که از چوب با گل میخ‌هاى آهنى ساخته شده، دو نقش از یک افسر و فرمانده قاجار با شمشیر وجود دارد.
در ادامه مسیر به یک فضای مربع شکل با ابعاد تقریبی هشت در هشت می رسیم که به وسیله طاق های ضربی موزون و عریضی مسقف شده و در میان آبنمای زیبایی با کاشی های چشم نواز خودنمایی می کند.
بعد از گذشتن از یک راهروی باریک و یک هشتی به صحن بزرگ گرمابه که سالن اصلی موزه است می رسیم. در یکی از غرفه های متصل به صحن اصلی شاخص ترین عنصر موزه ای، موزه سمنان که اسکلت 4000 ساله بدست آمده از تپه حصار دامغان است، قرار دارد .
نکته جالب در مورد این اسکلت این است که وی بانویی باردار است که با جنین خود به خاک سپرده شده است.
این اسکلت که شیوه تدفین در هزاره دوم پیش از میلاد در بخش فلات مرکزی ایران را نشان می دهد ،در یک محفظه مکعبی شیشه ای قرار گرفته است.
اشیائی از جنس سفال خاکستری مربوط به هزاره اول و دوم پیش از میلاد و ظروف لعابدار قدیمی پیدا شده از تپه های تاریخی استان سمنان در حمام گرمابه قرار دارد.
در بخش مردم شناسی موزه گرمابه پهنه هم که در انتهای موزه و در یک هشتی واقع شده ، اشیائی نظیر ابزار و آلات موسیقی مثل ساز و دهل و کرنا ، زینت آلات سنتی زنان عشایر، ابزار و وسایل اعتقادی و پیشگویی مثل رمل، مهره های شانس و ابزار آلات و استعمال دخانیات مثل چپق، کیسه توتون و سوزن های تمیز کردن دسته چپق دیده می شود.
بنای گرمابه پهنه که نام دیگر آن حضرت است در سال 1355 هجری شمسی با شماره 1022 در فهرست ثبت آثار ملی شد و در سال 1373 پس از بازسازی، به عنوان موزه مردم شناسی بازگشایی شد.
منبع : خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا)